Ο οδηγός αυτός περιγράφει βήμα-βήμα τη διαδικασία αναγνώρισης και αξιολόγησης διακινδυνεύσεων. Σύμφωνα με το ΕΛΟΤ ΕΝ ISO/IEC 17025:2017 εδάφιο 8.5, το εργαστήριο πρέπει να αναγνωρίζει διακινδυνεύσεις και ευκαιρίες που μπορούν να επηρεάσουν την αμεροληψία, την εγκυρότητα των αποτελεσμάτων ή την αποτελεσματικότητα του ΣΔΠ.
Πριν ξεκινήσετε, βεβαιωθείτε ότι:
| # | Προαπαιτούμενο | Γιατί | Σελίδα |
|---|---|---|---|
| 1 | Χρήστες | Ανάθεση υπευθύνου μετριασμού | Χρήστες |
Μεταβείτε στη σελίδα Αξιολογήσεις Διακινδύνευσης από το κύριο μενού. Εμφανίζεται ένας πίνακας με τις υπάρχουσες εγγραφές διακινδυνεύσεων.
Οι ορατές στήλες του πίνακα (εξ ορισμού) είναι:
| Στήλη | Περιγραφή |
|---|---|
| Κωδικός | Μοναδικός κωδικός (π.χ. RISK-ΕΕΕΕ-0001) |
| Τίτλος | Σύντομος τίτλος της διακινδύνευσης |
| Σκορ | Επίπεδο διακινδύνευσης, υπολογισμένο από πιθανότητα × επίπτωση |
| Κατάσταση | Ανοιχτός, Σε Αντιμετώπιση, Αντιμετωπίστηκε ή Κλειστός |
| Υπεύθυνος | Υπεύθυνος μετριασμού |
Υπάρχουν επίσης πολλές κρυφές στήλες (Κατηγορία, Προτεραιότητα, Ημ. Εντοπισμού, Προθεσμία, Εντοπίστηκε από, Πιθανότητα, Επίπτωση, Ημ/νία Ολοκλήρωσης, Ημ/νία Ανασκόπησης, Αποτελ. Ελέγχου, Περιγραφή Διακινδύνευσης, Στρατηγική Αντιμετώπισης, Σημειώσεις). Μπορείτε να τις εμφανίσετε από τις ρυθμίσεις στηλών.
Εντοπίστε διακινδυνεύσεις που μπορούν να επηρεάσουν τη λειτουργία του εργαστηρίου. Το πεδίο Κατηγορία της φόρμας δέχεται μία από τις εξής τιμές:
| Κατηγορία | Παραδείγματα |
|---|---|
| Τεχνικός | Σφάλμα μεθόδου, απόκλιση διαδικασίας δοκιμής |
| Εξοπλισμός | Παλαιός εξοπλισμός, βλάβη οργάνου, εκκρεμής διακρίβωση |
| Προσωπικό | Αποχώρηση βασικού προσωπικού, ανεπαρκής εκπαίδευση/στελέχωση |
| Χειρισμός Δειγμάτων | Λανθασμένη συντήρηση, απώλεια ταυτοποίησης δείγματος |
| Περιβαλλοντικός | Διακοπή ρεύματος, βλάβη κλιματισμού |
| Διαδικασία | Ασαφής ή παρωχημένη SOP |
| Συμμόρφωση | Αλλαγή κανονισμών, εκκρεμότητα διαπίστευσης |
| Ακεραιότητα Δεδομένων | Μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση, απώλεια δεδομένων |
Πατήστε το κουμπί «+» στη γραμμή εργαλείων για να ανοίξει η φόρμα δημιουργίας.
Συμπληρώστε τα πεδία:
| Πεδίο | Περιγραφή | Υποχρεωτικό |
|---|---|---|
| Κωδικός | Αφήστε κενό για αυτόματη αρίθμηση (π.χ. RISK-ΕΕΕΕ-0001) | Όχι |
| Τίτλος Διακινδύνευσης | Σύντομος τίτλος | Ναι |
| Κατηγορία | Βλ. πίνακα κατηγοριών στο Βήμα 2 | Ναι |
| Κατάσταση | Ξεκινά ως «Ανοιχτός» | Ναι |
| Πιθανότητα | Χαμηλή, Μέτρια, Υψηλή ή Κρίσιμη | Ναι |
| Επίπτωση | Χαμηλή, Μέτρια, Υψηλή ή Κρίσιμη | Ναι |
| Προτεραιότητα | Χαμηλή, Μέτρια, Υψηλή ή Κρίσιμη | Όχι |
| Αποτελεσματικότητα Ελέγχου | Αποτελεσματικό, Μερικώς Αποτελεσματικό ή Αναποτελεσματικό | Όχι |
| Τύπος Αντιμετώπισης | Αποδοχή, Αποφυγή, Μείωση ή Μεταφορά — βλ. σημείωση στο Βήμα 5 | Όχι |
| Ημερομηνία Εντοπισμού | Πότε αναγνωρίστηκε η διακινδύνευση | Ναι |
| Εντοπίστηκε από | Ο χρήστης που αναγνώρισε τη διακινδύνευση | Ναι |
| Προθεσμία | Προθεσμία υλοποίησης των μέτρων μετριασμού | Όχι |
| Υπεύθυνος | Υπεύθυνος μετριασμού | Όχι |
| Ημερομηνία Ολοκλήρωσης | Πότε ολοκληρώθηκαν τα μέτρα | Όχι |
| Ημερομηνία Επανεξέτασης | Πότε θα επανεξεταστεί η διακινδύνευση | Όχι |
| Περιγραφή Διακινδύνευσης | Τι μπορεί να συμβεί | Όχι |
| Στρατηγική Αντιμετώπισης | Βλ. Βήμα 5 | Όχι |
| Σημειώσεις | Πρόσθετες παρατηρήσεις | Όχι |
Το Σκορ Διακινδύνευσης υπολογίζεται αυτόματα από τον συνδυασμό πιθανότητας και επίπτωσης.
Χρησιμοποιήστε τον παρακάτω πίνακα ως οδηγό. Και τα δύο πεδία έχουν τέσσερις βαθμούς:
| Βαθμός | Περιγραφή |
|---|---|
| Χαμηλή | Σπάνια — δεν έχει συμβεί ή συμβαίνει < 1 φορά/έτος |
| Μέτρια | Πιθανή — έχει συμβεί ή συμβαίνει 1-3 φορές/έτος |
| Υψηλή | Συχνή — συμβαίνει > 3 φορές/έτος |
| Κρίσιμη | Σχεδόν βέβαιη — συμβαίνει σε μόνιμη βάση ή > 1 φορά/μήνα |
| Βαθμός | Περιγραφή |
|---|---|
| Χαμηλή | Ελάχιστη επίδραση — δεν επηρεάζει αποτελέσματα ή λειτουργία |
| Μέτρια | Σημαντική επίδραση — επηρεάζει μερικές αναλύσεις ή διαδικασίες |
| Υψηλή | Κρίσιμη επίδραση — διακινδύνευση για εγκυρότητα αποτελεσμάτων ή διαπίστευση |
| Κρίσιμη | Καταστροφική επίδραση — διακοπή λειτουργίας εργαστηρίου ή απώλεια διαπίστευσης |
Βασίστε την αξιολόγηση σε ιστορικά δεδομένα, ευρήματα ελέγχων και βιομηχανικά πρότυπα.
Συμπληρώστε το πεδίο Στρατηγική Αντιμετώπισης με τα μέτρα που λαμβάνονται για τη μείωση της διακινδύνευσης.
Παράδειγμα: «Εγκατάσταση UPS για αδιάλειπτη παροχή ρεύματος. Σύμβαση συντήρησης κλιματιστικών. Εκπαίδευση δεύτερου αναλυτή ως αντικαταστάτη.»
Τα μέτρα στοχεύουν στη μείωση είτε της πιθανότητας είτε της επίπτωσης (ή και των δύο).
Επιλέξτε επίσης Τύπο Αντιμετώπισης (Αποδοχή, Αποφυγή, Μείωση ή Μεταφορά):
Αν επιλέξετε «Αποφυγή» ή «Μείωση», η εφαρμογή δημιουργεί αυτόματα μια εγγραφή στο Μητρώο Βελτιώσεων με υπεύθυνο (τον Υπεύθυνο μετριασμού ή, αν δεν έχει οριστεί, τον χρήστη που εντόπισε τη διακινδύνευση) και προθεσμία, ώστε το σχέδιο αντιμετώπισης να έχει τακτή παρακολούθηση. Οι επιλογές «Αποδοχή» και «Μεταφορά» δεν δημιουργούν εγγραφή στο Μητρώο Βελτιώσεων.
Μετά τον καθορισμό ενεργειών:
Αν αποφασίσετε να αποδεχτείτε τη διακινδύνευση χωρίς μέτρα μετριασμού, επιλέξτε «Αποδοχή» στο πεδίο Τύπος Αντιμετώπισης και τεκμηριώστε την αιτιολόγηση στις σημειώσεις. Δεν υπάρχει ξεχωριστή κατάσταση «Αποδεκτό» — η κατάσταση παραμένει «Ανοιχτός» μέχρι να κλείσετε την εγγραφή (Βήμα 7).
Κλείστε μία διακινδύνευση όταν:
Το κλείσιμο δεν γίνεται από τη φόρμα επεξεργασίας αλλάζοντας την Κατάσταση — γίνεται μέσω ειδικής ενέργειας:
Το κλείσιμο μιας αξιολόγησης διακινδύνευσης επιτρέπεται μόνο σε ρόλους Διευθυντής/τρια Εργαστηρίου, Υπεύθυνος/η Ποιότητας ή Αξιολογητής/τρια (ΕΛΟΤ ΕΝ ISO/IEC 17025:2017 §8.5). Άλλοι ρόλοι λαμβάνουν σφάλμα δικαιώματος και η εγγραφή δεν κλείνει.Η ενέργεια «Κλείσιμο» είναι ανενεργή αν η εγγραφή είναι ήδη «Κλειστός». Μετά το κλείσιμο, η φόρμα εμφανίζει banner με την ημερομηνία, τον χρήστη και την αιτιολογία κλεισίματος.
Πληκτρολογήστε στο πεδίο αναζήτησης για γρήγορο φιλτράρισμα κατά κείμενο.
Πατήστε το εικονίδιο φίλτρου για να ανοίξει ο πίνακας φίλτρων:
| Φίλτρο | Τύπος | Περιγραφή |
|---|---|---|
| Κατηγορία | Επιλογή | Εμφάνιση μόνο μιας κατηγορίας |
| Κατάσταση | Επιλογή | Εμφάνιση μόνο μιας κατάστασης |
| Προτεραιότητα | Επιλογή | Εμφάνιση μόνο μιας προτεραιότητας |
| Ημερομηνία (από) | Ημερομηνία | Ημερομηνία αναγνώρισης από |
| Ημερομηνία (έως) | Ημερομηνία | Ημερομηνία αναγνώρισης έως |
| Μέγιστες εγγραφές | Αριθμός | Όριο εγγραφών για εκτύπωση/εξαγωγή (προεπιλογή: 200) |
Πώς προσδιορίζω πιθανότητα και επίπτωση;
Χρησιμοποιήστε ιστορικά δεδομένα, ευρήματα ελέγχων και βιομηχανικά πρότυπα. Αν δεν υπάρχουν δεδομένα, ξεκινήστε με συντηρητική εκτίμηση και αναθεωρήστε κατά την επανεξέταση.
Πότε πρέπει να επανεξετάζω τις διακινδυνεύσεις;
Τουλάχιστον ετησίως ή όταν συμβαίνουν σημαντικές αλλαγές — νέος εξοπλισμός, αλλαγή προσωπικού, νέες μέθοδοι, αλλαγή κανονισμών ή μετά από σημαντικό συμβάν.
Μπορώ να αποδεχτώ μία διακινδύνευση χωρίς μέτρα μετριασμού;
Ναι, αν η διακινδύνευση είναι χαμηλή και το κόστος μετριασμού δεν δικαιολογείται. Επιλέξτε «Αποδοχή» στο πεδίο Τύπος Αντιμετώπισης και τεκμηριώστε την αιτιολόγηση στις σημειώσεις. Δεν χρειάζεται να αλλάξετε την κατάσταση — δεν υπάρχει κατάσταση «Αποδεκτό».
Πώς λειτουργεί η αυτόματη αρίθμηση;
Αν αφήσετε κενό το πεδίο «Κωδικός» κατά τη δημιουργία, η εφαρμογή αναθέτει αυτόματα τον επόμενο διαθέσιμο κωδικό (μορφή RISK-ΕΕΕΕ-NNNN). Μπορείτε επίσης να εισάγετε δικό σας κωδικό.